Nytjaskógrækt á lögbýlum

Nytjaskógrækt á lögbýlum

Markmiðið með nytjaskógræktarverkefnum á lögbýlum sem áður voru kölluð landshlutaverkefni í skógrækt er að gefa sem flestum tækifæri til að taka þátt í fjölnytjaþróun og viðhaldi byggðar í öllum landshlutum, jafnframt því að að græða og bæta landið fyrir komandi kynslóðir. Gert er ráð fyrir að umfang skóganna verði um 5% af landi undir 400 m.y.s. Verkefnin skapa grundvöll fyrir marga til að halda áfram búsetu á jörðum sínum og fyrir aðra skapa þau nýtingarmöguleika á jörðum sem áður voru lítið nýttar.

Fimm skref þarf að taka til að hefja skógrækt á lögbýlum. Fyrst er sótt um þátttöku, því næst er væntanlegt skógræktarsvæði tekið út, að því búnu er hægt að gera skógræktarsamning og í kjölfarið hefst vinna við kortlagningu skógræktarsvæðisins og gerð skógræktaráætlunar. Loks er skógarbónda skylt að sækja grunnnámskeið í skógrækt áður en hafist er handa við undirbúning lands og gróðursetningu.

1. Umsókn

Umsóknum um þátttöku í skógrækt skal skila til Skógræktarinnar á þar til gerð­um eyðublöðum. Umsóknir eru sendar sviðstjóra skógar­auðlinda­sviðs. Umsóknir eru bundnar við þá einstaklinga sem um sækja. Verði eigendaskipti á jörðum falla umsóknir sem ekki hafa verið afgreiddar úr gildi. Umsóknir sem fengið hafa jákvæða afgreiðslu falla einnig niður liggi undirritaður samn­ingur ekki fyrir innan eins árs frá samþykkt. Skógræktarsamning geta land­eigend­ur/ábúendur á lögbýlum (miðað við núgildandi lög) fengið ef viðunandi skóg­ræktar­skilyrði eru fyrir hendi að mati skógræktarráðgjafa. Lágmarksstærð samnings er að jafnaði 20 hektarar. Sé ábúandi og landeigandi ekki sá sami verður ábúandi að hafa samþykki landeiganda. Ekki er heimilt að gera skóg­ræktarsamninga á löndum í óskiptri sameign tveggja eða fleiri lögbýla. Óski ábúandi ríkis­jarðar eftir samningi um skógrækt, ber honum áður að kynna hugmyndir sínar fyrir jarðaumsýslu fjármála- og efnahags­ráðuneytis­ins. Ein­stak­ling­ar sem hafa áhuga á gerð skógræktarsamnings leita til skógræktar­ráð­gjafa sem veita skulu allar tiltækar upplýsingar, afhenda viðkomandi umsóknareyðublað eða leiðbeina um hvar hægt sé að nálgast það.

2. Úttekt skógræktarsvæðis

Skógræktarráðgjafi heimsækir jörð umsæk­j­anda sem sviðstjóri hefur vísað til hans (á grundvelli fylgiskjals). Í heim­sókninni er unnið samkvæmt vettvangs­könnun á væntan­legu skógræktarsvæði (gátlisti). Ráðgjafa ber að kalla sér til aðstoðar annan skógræktarráðgjafa úr nágrenni sínu. Að loknum athugunum og mati samkv. vettvangskönnun gerir skógræktarráðgjafi tillögu til sviðstjóra um hvort ganga skuli til samnings eða ekki. Tillagan á að vera í formi skýrslu þar sem m.a. eru tilgreind mörk væntanlegs samningssvæðis á hnitsettu mynd­korti.

3. Skógræktarsamningur

Sviðstjóri eða verkefnisstjóri uppgjörs og samn­inga sér um gerð skógræktar­samnings. Liggi ekki fyrir undirritaður skógræktarsamningur innan árs frá formlegri samþykkt telst umsóknin fallin úr gildi. Sækja þarf skriflega um frest­un á gerð skógræktar­samn­ings innan þess tíma. Skógræktin skal tilkynna við­komandi skógar­bænd­um skriflega að umsóknin falli úr gildi a.m.k. 2 mánuðum fyrir þann tíma og nauðsynlegt er að skógræktarráðgjafar fylgist með fram­vindu samningsferilsins og geti ýtt við bæði verðandi skógarbónda og svið­stjóra ef mál dragast á langinn.

4. Kortlagning og áætlanagerð

Ekki skal hefja vinnu við kortlagningu og áætlanagerð fyrr en fyrir liggur þing­lýstur samningur. Liggi samningssvæði að landamerkjum jarða er nágrönnum send mynd af tillögum um útlínur samnings og beðið um athugasemdir innan ákveðins frests ef ekki er samkomulag um jarðamörk. Þá þarf að liggja fyrir svar viðkomandi sveitafélags um hvort framkvæmdaleyfis sé krafist áður en landeigandi fer af stað með framkvæmdir við skógræktina.

5. Grunnnámskeið í skógrækt

Landeiganda eða skógarbónda sem gerir samning um skógrækt er skylt að sækja grunnnámskeið í skógrækt áður en framkvæmdir hefjast á jörðinni.